Vẽ bằng phương pháp lưới: cách phóng to tranh bằng lưới, và khi nào vẽ theo AR sẽ nhanh hơn
Phương pháp kẻ ô hoạt động thế nào trên giấy và canvas, cách tính toán để phóng to hay thu nhỏ bức vẽ, những lỗi khiến mọi thứ hỏng bét – và khi nào việc đồ nét qua camera điện thoại làm được y chang chỉ trong vài phút.
Trả lời ngắn: phương pháp kẻ ô đặt cùng một lưới ô vuông lên ảnh tham chiếu và lên giấy của bạn, rồi chép bức tranh từng ô một. Chỉ cần một cây thước là bạn phóng to hay thu nhỏ bản vẽ thoải mái, và nó luyện mắt bạn nhìn ra các hình khối thay vì nhìn từng "đồ vật". Nhưng nó chậm: một lưới 6 × 8 trên một tờ giấy mất hai mươi phút chuẩn bị trước khi bạn vẽ được một nét. Đồ nét qua camera điện thoại với AR làm được y hệt trên giấy, canvas hay vải chỉ trong vài phút, và câu hỏi cách nào dạy bạn được nhiều hơn có đáp án rõ ràng ở bên dưới.
Phương pháp kẻ ô là gì
Bạn kẻ một lưới các ô vuông đều nhau lên ảnh tham chiếu. Rồi bạn kẻ một lưới có cùng số ô lên giấy – ô to hơn nếu bạn phóng to, nhỏ hơn nếu bạn thu nhỏ. Sau đó bạn chép những gì thấy trong từng ô của ảnh tham chiếu sang ô tương ứng trên giấy. Vì mỗi ô đều nhỏ, bạn không bao giờ phải đánh giá cả bức tranh, chỉ cần xem một nét đi vào và đi ra khỏi ô ở chỗ nào.
Các họa sĩ đã dùng nó ít nhất năm thế kỷ: Dürer đã vẽ một tấm màn kẻ ô vào năm 1525, và nó là chuẩn mực trong các học viện từ rất lâu trước khi có nhiếp ảnh.
Chúng mình đặt nó cạnh camera lucida và chiếc điện thoại hiện đại trong Vẽ AR có phải là gian lận không? Năm thế kỷ dụng cụ đồ nét nói gì.
Bước 1 – Chọn và cắt ảnh tham chiếu
Chọn một ảnh có đường nét rõ và độ tương phản tốt. Cắt ảnh theo đúng tỷ lệ của tờ giấy bạn sẽ vẽ, để hai lưới khớp nhau mà không bị kéo giãn.
Bước 2 – Kẻ ô lên ảnh tham chiếu
In ảnh ra rồi kẻ lưới bằng bút chì, hoặc thêm lưới bằng bất kỳ app chỉnh ảnh nào. Dùng ô đủ nhỏ để không ô nào chứa trọn một khuôn mặt hay cả một bàn tay. Với ảnh tham chiếu khổ A4, ô 2 cm là điểm khởi đầu tốt. Đánh số các cột và đánh chữ các hàng.
Bước 3 – Tính tỷ lệ
Quyết định kích thước thành phẩm, chia cho kích thước ảnh tham chiếu, rồi nhân kích thước ô với kết quả đó. Phần toán bên dưới có một ví dụ cụ thể.
Bước 4 – Kẻ ô lên giấy, thật nhẹ tay
Dùng bút chì cứng (2H hoặc cứng hơn) để sau này dễ tẩy. Trên canvas, dùng bút chì nhạt hoặc bút đánh dấu tan trong nước. Ghi cùng số và chữ dọc theo các mép.
Bước 5 – Chép từng ô một
Bắt đầu từ ô trên cùng bên trái. Chỉ nhìn chỗ các nét cắt qua cạnh ô và chỗ chúng uốn cong bên trong ô. Đánh dấu các điểm đó trước, rồi nối chúng lại. Chuyển sang ô kế tiếp. Chưa vẽ chi tiết vội – chỉ vẽ đường viền thôi.
Bước 6 – Kiểm tra, rồi tẩy lưới
Lùi ra xa và so sánh cả bản vẽ với ảnh tham chiếu. Sửa chỗ nào trông lệch, rồi tẩy các đường lưới trước khi đổ bóng hay tô màu.
Phần toán: phóng to hay thu nhỏ bản vẽ
Hệ số tỷ lệ là kích thước thành phẩm chia cho kích thước ảnh tham chiếu, đo trên cùng một cạnh.
Ảnh tham chiếu: 20 × 30 cm với ô 2 cm – một lưới 10 × 15.
Bản vẽ thành phẩm trên canvas: 60 × 90 cm. Hệ số tỷ lệ: 60 ÷ 20 = 3.
Ô trên canvas: 2 cm × 3 = 6 cm. Vẫn là lưới 10 × 15.
Thu nhỏ thì làm tương tự: một bức tranh 60 × 90 cm xuống tờ giấy 20 × 30 cm là hệ số 1/3, nên ô 6 cm thành ô 2 cm.
Nếu tỷ lệ không khớp – ảnh 4:3 lên tờ giấy 2:1 – hãy cắt ảnh tham chiếu trước. Đừng bao giờ kéo lưới thành hình chữ nhật; nó làm méo mọi thứ bên trong.
Với một bức tường, kẻ ô là một trong bốn cách và thường chậm nhất; phần so sánh với doodle grid, máy chiếu và kính VR nằm trong Cách phóng to tranh tường. Bài này chỉ nói chuyện trên bàn vẽ thôi.
Những lỗi làm hỏng bản vẽ kẻ ô
Ô không đều. Sai 1 mm ở mỗi ô cộng lại thành một centimet trên cả tờ giấy. Hãy đo từng đường từ mép giấy, đừng đo từ đường trước đó.
Ô quá to. Nếu cả một con mắt nằm gọn trong một ô, bạn lại quay về vẽ bằng mắt thường. Hãy làm ô nhỏ hơn ở những chỗ nhiều chi tiết.
Ấn mạnh tay khi kẻ lưới. Các đường lưới không tẩy được sẽ lộ ra qua màu nước và lớp bóng chì nhạt mãi mãi.
Vẽ chi tiết trong các ô. Lưới chỉ để định vị. Chi tiết đến sau khi lưới đã biến mất.
Tin vào lưới thay vì quan sát. Khi bản vẽ hoàn chỉnh trông sai, thường là nó sai thật. Lưới đã đặt đúng vị trí; mắt bạn vẫn phải đánh giá tổng thể.
Kẻ ô vs đồ nét AR trên giấy
Phương pháp kẻ ô | Đồ nét AR (camera điện thoại) | |
|---|---|---|
Chuẩn bị | 15–30 phút kẻ và đánh số | 1–2 phút: tải ảnh lên, chỉnh kích thước và độ mờ |
Độ chính xác | Cao nếu lưới chính xác | Cao khi bản phác vẫn khóa chặt vào tờ giấy |
Để lại vết phải tẩy | Có | Không |
Dùng được trên canvas, vải, gỗ | Được, nếu bạn kẻ được lưới lên đó | Được, ở bất cứ đâu camera nhìn thấy bề mặt |
Luyện mắt | Có, từng ô một | Chỉ khi bạn nhìn vào ảnh tham chiếu, không chỉ nhìn đường nét |
Cần có | Thước, bút chì cứng, cục tẩy | Một chiếc điện thoại và ánh sáng tốt |
Đồ nét AR bỏ qua hẳn khâu kẻ lưới: camera điện thoại hiển thị ảnh tham chiếu lên giấy ở kích thước bạn chọn, được ghim chặt vào tờ giấy nên nó đứng yên khi tay bạn di chuyển.
Cách nó hoạt động, cùng những lỗi về ánh sáng và giấy cần tránh, có trong Cách đồ nét bản vẽ bằng camera điện thoại. Loại giấy nào bám tốt nhất có trong Giấy tốt nhất để vẽ AR.
Phương pháp kẻ ô có giúp bạn học vẽ không?
Có, theo một cách rất cụ thể: nó buộc bạn nhìn ra các cạnh và góc thay vì "một cái mũi" hay "một bàn tay". Đó là kỹ năng nằm sau mọi bản vẽ chính xác. Nó không dạy bạn ước lượng tỷ lệ bằng mắt, vì lưới đã đánh giá thay bạn.
Đồ nét AR là cùng một công cụ nhưng bỏ bớt khâu chuẩn bị. Dùng thụ động – cứ theo đường nét, không nhìn gì khác – thì chẳng học được gì. Dùng chủ động – đồ nét một lần, rồi vẽ lại cùng chủ đề đó bằng tay không và so sánh – thì đó là vòng phản hồi nhanh nhất có thể, vì bạn thấy lỗi của mình so với ảnh tham chiếu ngay trên cùng một tờ giấy. Các bài học trong Sketchar được xây dựng trên vòng lặp đó: đồ nét từng bước, rồi vẽ nó, lặp lại 1.000+ lần nếu bạn muốn. Hãy bắt đầu với hướng dẫn học vẽ với AR.
Câu hỏi thường gặp
Phương pháp kẻ ô trong hội họa là gì? Là cách chép hoặc phóng to một hình ảnh bằng việc kẻ cùng một lưới ô vuông lên ảnh tham chiếu và lên giấy, rồi lần lượt chép nội dung của từng ô.
Làm sao để phóng to bản vẽ bằng lưới ô? Chia kích thước thành phẩm cho kích thước ảnh tham chiếu để ra hệ số tỷ lệ, rồi nhân kích thước ô của ảnh tham chiếu với hệ số đó để ra kích thước ô trên giấy. Hệ số 3 biến ô 2 cm thành ô 6 cm.
Dùng lưới để vẽ có phải gian lận không? Không hơn gì việc dùng thước kẻ. Nó là cách làm chuẩn từ thời Phục Hưng. Nét vẽ vẫn là của bạn; lưới chỉ cho bạn biết nó nằm ở đâu.
Ô lưới nên có kích thước bao nhiêu? Đủ nhỏ để không ô nào chứa trọn một bộ phận. Với ảnh tham chiếu A4, 2 cm là phổ biến; dùng 1 cm cho khuôn mặt và bàn tay, 3–4 cm cho phần nền đơn giản.
Có app nào làm phương pháp kẻ ô thay cho mình không? Nhiều app chỉnh ảnh có thể thêm lưới phủ lên ảnh tham chiếu. Một app vẽ AR còn tiến thêm một bước và đặt ảnh tham chiếu lên chính tờ giấy, nên không có lưới nào để kẻ hay tẩy.
Bỏ qua lưới đi. Sketchar đặt ảnh tham chiếu lên giấy qua camera điện thoại, ghim chặt tại chỗ khi tay bạn di chuyển. Đồ nét nó, rồi vẽ lại bằng tay không và so sánh. Thử vẽ AR
▋
